DN nước ngoài chiếm ưu thế

Không thể phủ nhận rằng chi phí lớn cho quảng cáo thuộc về các tập đoàn nước ngoài với những hình ảnh quảng cáo ấn tượng, xây dựng công phu mang tính nghệ thuật cao.

Theo chân các tập đoàn sản xuất hàng tiêu dùng lớn đó là các Cty quảng cáo tên tuổi của thế giới tràn vào thị trường VN. Hiện có khoảng gần 30 DN quảng cáo nước ngoài tại VN, gồm các đại gia như: JW Thompson, Mc Can, Sattchi, Densu...

Riêng JW Thompson đã chiếm tới 40% thị phần quảng cáo VN. DN quảng cáo VN mới xuất hiện từ sau những năm 90 với những tên tuổi đầu tiên như Quảng cáo Trẻ, Quảng cáo Sài Gòn, Vinataf... Giờ đây rất nhiều Cty quảng cáo ra đời, hoặc thêm vào chức năng kinh doanh quảng cáo.

Nhưng những Cty đủ sức thực hiện trọn gói các hợp đồng quảng cáo lớn chỉ đếm trên đầu ngón tay, còn chủ yếu chỉ tham gia vào một vài khâu trong hợp đồng của các hãng nước ngoài.

Quy mô của các cty cũng còn quá nhỏ bé.

Những tên tuổi như Leo Burnett hay JW Thompson có doanh số mỗi năm lên tới 5-7 tỷ USD, trong khi Đất Việt - công ty quảng cáo VN lớn nhất, mỗi năm doanh số cũng chỉ khoảng 10-15 triệu USD.

Một yếu điểm khác mà DN quảng cáo không thể khắc phục được trong một thời gian ngắn đó là thiếu tính chuyên nghiệp. Tính chuyên nghiệp được đặt lên hàng đầu để có thể cho ra những sản phẩm quảng cáo tốt nhất. đơn giản như khi chụp 1 ảnh quảng cáo, họ có thể chi từ 3.000 - 5.000 USD để lập một êkíp từ đạo diễn hình ảnh, phụ trách kỹ thuật, đến đội ngũ chụp ảnh chuyên nghiệp.

DN VN chưa đạt được tính chuyên nghiệp cao như vậy và chi phí cho công việc cùng loại thường chỉ đạt 1/10 so với nước ngoài.

Sống nhờ bảo hộ

Theo Hiệp định Thương mại Việt - Mỹ: ''Các dịch vụ quảng cáo chỉ thông qua liên doanh hay hợp tác kinh doanh với đối tác VN được phép kinh doanh hợp pháp dịch vụ quảng cáo''.

Mặt khác, phần góp vốn của phía Hoa Kỳ không vượt quá 49% vốn pháp định của liên doanh trong vòng 5 năm kể từ khi hiệp định có hiệu lực, sau 5 năm, hạn chế này là 51% và sau 7 năm mới bỏ hạn chế về tỷ lệ góp vốn. Chính nhờ bảo hộ như vậy mà các DN quảng cáo VN mới sống được nhờ được chia sẻ hoa hồng với các DN nước ngoài.

Tuy 80% thị trường quảng cáo thuộc về DN nước ngoài những cũng không thể phủ nhận họ đang tạo ra thị trường cho DN VN. Sự chệnh lệch quá lớn cả về quy mô hoạt động, tiềm lực tài chính, năng lực sáng tạo, tính chuyên nghiệp... giữa DN nước ngoài và Cty quảng cáo trong nước nên khó nói tới cạnh tranh, chưa nói tới cạnh tranh thắng lợi. DN nước ngoài chiếm hầu hết các hợp đồng lớn của các ngành hàng dành nhiều chi phí cho quảng cáo.

Ông Phạm Kim Hưng - Giám đốc Cty T&A đưa ra ý kiến: ''Trước khi coi các DN quảng cáo nước ngoài là đối thủ, trước hết hãy coi họ là đối tác, là người để chúng ta học tập kinh nghiệm".

Một số ý kiến phản bác lại rằng, sự chênh lệch quá lớn làm cho DN VN liên doanh với các tập đoàn cũng không khả thi. Chính vì vậy, nếu DN VN không tự lớn mạnh, nâng cao khả năng cạnh tranh thì khi các chính sách bảo hộ dần được dỡ bỏ,họ sẽ khó tồn tại. Theo kinh nghiệm của các nước trong khu vực, khi mở cửa thị trường quảng cáo, DN trong nước sẽ điêu đứng trong một thời gian.

Nhưng chính sự mở cửa và tự điều chỉnh của thị trường làm cho nhiều DN bản địa tìm được các cơ hội liên doanh, liên kết với các DN quảng cáo nước ngoài nhỏ hơn mới thâm nhập thị trường.

DN quảng cáo trong nước mới hoạt động trong khoảng trên dưới 10 năm, và đang nỗ lực để lớn mạnh. Nhưng nhiều quy định còn bất lợi cho ngành quảng cáo, như quy định về khống chế tỷ lệ quảng cáo không vượt quá 10% doanh thu, gây khó cho cả nhà sản xuất và DN quảng cáo.

Điều này không phù hợp với thông lệ quốc tế. Thêm nữa, chi phối hoạt động quảng cáo còn chồng chéo. Chính phủ giao cho Bộ Thương mại quản lý nhà nước nhưng Bộ Văn hóa - Thông tin cũng có Pháp lệnh Quảng cáo hướng dẫn hoạt động DN. DN mong muốn những quy định thống nhất và thông thoáng hơn để phát triển trước khi thị trường quảng cáo hoàn toàn mở cửa cho DN nước ngoài.

Theo DĐDN