Đây chính là động lực khiến Trung Quốc đang trở thành một trung tâm thiết kế mẫu mã sản phẩm sôi động hàng đầu thế giới.

Ngày nay, các nhà sản xuất Trung Quốc nhận ra rằng ngoài việc cần có những sản phẩm tốt, họ cần có những mẫu sản phẩm đẹp nếu muốn chinh phục người tiêu dùng của nước này và sau đó là mở rộng ra thị trường nước ngoài.

Trung tâm thiết kế sôi động nhất thế giới

Khác với trước đây, các công ty lớn của Trung Quốc đang xây dựng cho mình một đội ngũ thiết kế hùng hậu hoặc ít nhất là thuê những người bên ngoài để giúp họ thiết kế những mẫu sản phẩm hấp dẫn và đẹp mắt cho riêng mình. Khoa thiết kế công nghiệp hiện là một trong những ngành học được ưa chuộng nhất Trung Quốc.

Cùng lúc, hàng trăm công ty tư vấn thiết kế sản phẩm đã mọc lên ở Thượng Hải, Bắc Kinh và Quảng Châu trong thời gian qua. Ngay cả các nhà thiết kế trẻ từ nước ngoài cũng đang đổ về Bắc Kinh để thử vận may ở thị trường có mãi lực lớn nhất thế giới này.

Có thể nói đây là một sự thay đổi chóng mặt nếu so sánh với cách đây vài năm. Mặc dù phần lớn đồ điện tử, giày dép, quần áo và nhiều mặt hàng khác được sản xuất ở Trung Quốc chủ yếu là dựa theo thiết kế ở châu Âu, Mỹ và Nhật Bản hay khi các công ty Trung Quốc không tự thiết kế mẫu mã sản phẩm cho riêng mình, họ thường copy những thiết kế từ các công ty nước ngoài. Ngày nay xu hướng này đang bị đảo ngược.

Người tiêu dùng Trung Quốc hiện chọn những thế hệ điện thoại mới nhất của Samsung để mua chứ không còn “ăn” lại những phiên bản đã có ở các nước khác. Trước đây, Tập đoàn Samsung chủ yếu mang đến Trung Quốc những mẫu sản phẩm đã có mặt ở Hàn Quốc hay ở đâu đó, do đó mà hãng này đã không có sức tăng trưởng mạnh. Nhưng sau những năm tập trung vào thiết kế sản phẩm hào nhoáng, Samsung đã tăng trưởng thậm chí còn hơn cả Sony hay Apple Computer và trở thành một trong những thương hiệu mạnh nhất địa cầu.

Khi các công ty bản địa ngày càng có những mẫu thiết kế hấp dẫn và đẹp mắt, các tập đoàn quốc tế ở nước này cũng nhận ra rằng họ cần phát triển những sản phẩm cụ thể cho người Trung Quốc. Do vậy, những hãng như Sony, Samsung, Motorola, Nokia, General Motors, Volkswagen và nhiều hãng khác đã mở ra những trung tâm thiết kế ở Trung Quốc để nghiên cứu thị hiếu của người dân nước này.

Cách đây không lâu, Tập đoàn General Motors đã thay đổi mẫu sản phẩm được bán ở Trung Quốc. Hàng loạt kiểu dáng sản phẩm mới được tung ra. General Motors cũng xây dựng một đội ngũ thiết kế hùng hậu, lên tới 80 người, tăng gấp ba lần so với năm 2002.

Một số nhà thiết kế Trung Quốc gọi đây là sự phô trương “thiết kế răng vàng”, vốn đang rất ăn khách ở Trung Quốc, nơi mà người tiêu dùng vẫn thích thể hiện sự giàu có bằng hiện vật hơn là có tài khoản ngân hàng đầy tiền. Hay như Lenovo Group Ltd đã có những thành công thần kỳ với một loại điện thoại có thể tỏa mùi hương quyến rũ khi pin được sạc điện.

Cuộc chiến giành giật chuyên gia thiết kế giỏi

Tuy nhiên, một vấn đề mà cả các công ty trong và ngoài nước Trung Quốc phải đối mặt giống nhau là thiếu những nhà thiết kế có trình độ cao, do vậy các tập đoàn xâu xé nhau để tranh giành các chuyên gia thiết kế tài năng.

Để đáp ứng sự bùng nổ ngành thiết kế sản phẩm ở Trung Quốc, các trường đại học ở nước này đã mở ra nhiều khoa thiết kế công nghiệp. Ví dụ, kể từ khi Trường đại học Hồ Nam mở ra khoa thiết kế sản phẩm đầu tiên của Trung Quốc ở Trường Sa cách đây 23 năm, nó đã khơi mào cho một sự cất cánh của lĩnh vực thiết kế ở Trung Quốc.

Không lâu sau đó, Trường đại học Thanh Hoa đã thành lập trung tâm đào tạo thiết kế với diện tích 60.000m2. Ở Quảng Châu, Học viện Nghệ thuật xây dựng hẳn một trung tâm đồ sộ tám tầng cho 3.000 sinh viên khoa thiết kế công nghiệp.

Ngày nay, Trung Quốc có khoảng 400 trường chuyên về thiết kế và cho ra lò mỗi năm khoảng 10.000 sinh viên thiết kế công nghiệp, tăng 8.500 sinh viên so với cách đây năm năm.

Những sản phẩm đẹp bắt đầu khuynh đảo thị trường quốc tế

Các công ty Trung Quốc hiện còn chinh phục cả thị trường nước ngoài bằng những mẫu sản phẩm không chỉ phù hợp với người phương Tây mà cả đối với người Hồi giáo - thị trường nhiều tập đoàn phương Tây vẫn chưa thể chinh phục được.

Điển hình như hãng Haier Group đã nhận thấy trong quá trình nghiên cứu thị trường là người tiêu dùng ở Saudi Arabia cực kỳ thích máy giặt lớn để giặt những bộ áo choàng rộng lớn - loại trang phục rất phổ biến ở đây.

Vào tháng hai vừa qua, hãng đã tung ra loại máy có thể giặt được 12kg quần áo một lúc và loại máy này bán rất chạy, chỉ trong vòng vài tháng hãng đã bán được 10.000 chiếc. Bên cạnh, Haier Group còn sản xuất những loại nhỏ cho người tiêu dùng là nông dân Trung Quốc với giá chỉ 38 USD/chiếc... Ngay cả các công ty nhỏ cũng đang bắt đầu hiểu lợi ích của sản phẩm kiểu dáng đẹp.

Khi Công ty sản xuất đồ chơi Soleil China Ltd ra đời vào năm 1994 có rất ít đối thủ cạnh tranh, nhưng đến năm 2000 đã có hơn 200 hãng sản xuất đồ chơi trẻ em ở Trung Quốc, do vậy mà năm ngoái Soleil China Ltd đã thuê một đội ngũ kỹ sư thiết kế để làm cho sản phẩm của mình hấp dẫn hơn.

Hiện các sản phẩm của Soleil đã có mặt ở những cửa hàng của các tập đoàn bán lẻ khổng lồ như Wal-Mart, Carefour, PetSmart, Target và sự thành công của Soleil đã đặt ra một câu hỏi: Trung Quốc đang bắt đầu chinh phục khách hàng bằng chính mẫu thiết kế của họ, công đoạn mà trước đây họ chỉ biết đi copy của phương Tây và Nhật Bản?

Các nhà thiết kế trên thế giới, từ London cho tới Los Angeles lo ngại có thể họ sẽ bị mất việc lúc nào không biết bởi những kỹ sư Trung Quốc và Ấn Độ có lợi thế sáng tạo cao không kém nhưng lương lại thấp hơn 30-70%.

James Shyr của General Motors đã gọi các nhân viên thiết kế Trung Quốc là “những chiến sĩ chân đất” hiểu rõ văn hóa Trung Quốc, do đó mà có thể giúp nhà sản xuất ôtô này bán được nhiều sản phẩm hơn. Các nhà sản xuất Nhật và Hàn Quốc cũng nói rằng các kỹ sư thiết kế Trung Quốc trong tương lai cũng sẽ giúp họ tung ra nhiều sản phẩm chinh phục được khách hàng thế giới và họ đang nhảy vào thị trường này tuyển dụng.

Nhiều kỹ sư thiết kế Trung Quốc cũng đã bắt đầu làm việc ở nước ngoài như Milan, Tokyo hay New York. Mặc dù trình độ bình quân của các kỹ sư trong các công ty Trung Quốc còn phải mất nhiều năm mới bằng được các kỹ sư của Samsung, Nokia... nhưng họ sẽ đuổi kịp. Nhưng ngay từ bây giờ họ cũng đã làm nhiều hãng khổng lồ của thế giới phải đảo lộn bằng những sản phẩm hào nhoáng với cái giá đại rẻ.

Theo Tuổi Trẻ